Prezydent Polski Nawrocki zaostrzył konfrontację z rządem Tuska — Notes from Poland
W Polsce prezydent Karol Nawrocki w pierwszym roku swojej kadencji przekształcił urząd prezydenta w aktywne centrum przeciwdziałania rządowi premiera Donalda Tuska — uważa autor Notes from Poland. Nawrocki, popierany przez prawicową partię Prawo i Sprawiedliwość (PiS), pokonał w wyborach w maju–czerwcu 2025 roku kandydata Koalicji Obywatelskiej, prezydenta Warszawy Rafała Trzaskowskiego.
Jego zwycięstwo zapoczątkowało napięte współistnienie prezydenta z rządem Tuska. Choć prezydent Polski nie sprawuje bieżącego zarządzania państwem, ma prawo wetować ustawy i kierować je do Trybunału Konstytucyjnego. Rząd nie ma w parlamencie większości trzech piątych głosów niezbędnej do odrzucenia prezydenckiego weta.
Weta i inicjatywy prezydenckie
Autor pisze, że do połowy 2026 roku Nawrocki zablokował ponad 40 ustaw popieranych przez rząd, w tym dotyczących reformy sądownictwa, polityki społeczno-gospodarczej i finansowania obronności. Znacząco utrudniło to plany rządu dotyczące odwrócenia reform sądownictwa z okresu rządów PiS i przeprowadzenia zmian kadrowych.
Jednocześnie nie wszystkie narzędzia prezydenta okazały się skuteczne. Jego inicjatywy ustawodawcze i propozycje referendów zatrzymywały się w parlamencie. Oczekiwanego efektu nie przyniósł również pomysł wykorzystania Rady Gabinetowej — formalnego posiedzenia rządu pod przewodnictwem prezydenta — do kontrolowania działalności władzy wykonawczej.
Więcej aktualnych wiadomości na kanale UA.News w Telegramie Telegram.
Polityka zagraniczna i prawica
W polityce zagranicznej Nawrocki kładł nacisk na więzi ze Stanami Zjednoczonymi i relacje z administracją Donalda Trumpa. Zdaniem autora przyczyniło się to do utrzymania zobowiązań dotyczących stacjonowania amerykańskich wojsk w Polsce, choć inicjatywy prezydenta czasami różniły się od podejścia rządu lub je komplikowały.
W sprawie Ukrainy Nawrocki popiera dalszą pomoc wojskową i dyplomatyczną, lecz sprzeciwia się szybkiemu przystąpieniu kraju do UE i NATO do czasu uregulowania kwestii dwustronnych. Deklarował również zamiar pozbawienia prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego polskiego odznaczenia państwowego z powodu nierozstrzygniętych sporów historycznych. Takie kroki krytykowano jako mogące osłabić jedność regionalną.
Autor nazywa również Nawrockiego ważnym potencjalnym jednoczycielem polskich sił prawicowych przed wyborami parlamentarnymi jesienią 2027 roku. PiS konkuruje z Konfederacją i ultranacjonalistyczną Konfederacją Korony Polskiej, a także doświadczyło wewnętrznego rozłamu z udziałem polityków związanych z byłym premierem Mateuszem Morawieckim.
Rząd Tuska z kolei przedstawia częste prezydenckie weta jako przeszkodę dla gotowości obronnej Polski i koordynacji z sojusznikami. Jako przykład wskazywał weto Nawrockiego wobec przepisów, które miały otworzyć Polsce dostęp do 43,7 mld euro w ramach unijnej inicjatywy obronnej SAFE. Prezydent uzasadniał swoje stanowisko ryzykiem znacznego długoterminowego zadłużenia oraz osłabieniem polskiej suwerenności.
Czytaj nas na Telegram i Sends