80 lat od urodzin Freddiego Mercury’ego: ile zarobił za życia i ile przynosi jego nazwisko po śmierci

5 września Freddie Mercury skończyłby 80 lat. Wokalista zespołu Queen zmarł już w 1991 roku, ale ponad trzy dekady po jego śmierci wydarzyło się coś nietypowego nawet dla największych gwiazd muzycznych: wartość komercyjna jego twórczości nie tylko się utrzymała, ale wręcz nadal rosła.

Piosenki zespołu Queen gromadzą miliardy odtworzeń i wyświetleń, kompilacja „Greatest Hits” pozostaje jednym z najlepiej sprzedających się albumów w historii Wielkiej Brytanii, film „Bohemian Rhapsody” zarobił w kinach ponad 900 mln dolarów, osobiste przedmioty Mercuriego zostały sprzedane na aukcji za około 40 mln funtów, a katalog muzyczny Queen stał się przedmiotem jednej z najdroższych transakcji w historii przemysłu muzycznego.

W 2024 roku magazyn „Forbes” oszacował pośmiertne dochody związane z Mercurym na około 250 mln dolarów – przede wszystkim dzięki sprzedaży praw do twórczości zespołu Queen. 

UA.News opowiada, jak bogaty był Freddie Mercury za życia, jak wydawał pieniądze, komu pozostawił swój spadek i dlaczego muzyk nadal zarabia ogromne sumy nawet dziesięciolecia po śmierci.

Od Farrucha Bulsary do milionera: ile tak naprawdę zarobił Freddie Mercury

Mercury urodził się 5 września 1946 roku na Zanzibarze jako Farruh Bulsara. Po ukończeniu nauki w Indiach jego rodzina przeniosła się do Wielkiej Brytanii, a już w 1970 roku wraz z Brianem Mayem i Rogerem Taylorem założył zespół, który później przyjął nazwę Queen. Później dołączył do nich basista John Deacon. 

Dokładne obliczenie, ile osobiście Mercury zarobił w ciągu swojego życia, jest praktycznie niemożliwe. W latach 70. i 80. przemysł muzyczny był znacznie mniej przejrzysty niż obecnie: pieniądze były dzielone między wytwórnie, menedżerów, wydawców, promotorów i muzyków, a dochody z tras koncertowych nie powinny być mylone z czystym zyskiem artysty.

Współczesne szacunki są zróżnicowane. Gazeta „The Independent” w artykule z okazji 80. rocznicy urodzin muzyka pisze, że majątek Mercury’ego w chwili śmierci mógł wynosić około 20–30 mln funtów. A było to jedynie bogactwo zgromadzone przez samego muzyka. Znacznie cenniejszym aktywem w perspektywie długoterminowej okazały się prawa autorskie.

Zespół Queen stał się ogromną globalną machiną sprzedaży jeszcze za życia Mercury’ego. Dom aukcyjny Sotheby’s szacuje łączną światową sprzedaż płyt zespołu na około 300 mln egzemplarzy. 

Sam Mercury napisał lub był jednym z autorów wielu najbardziej wartościowych komercyjnie utworów Queen — „Bohemian Rhapsody”, „Somebody to Love”, „We Are the Champions”, „Killer Queen”, „Don’t Stop Me Now”, „Crazy Little Thing Called Love” i innych.

Oznacza to, że stworzył on aktywa, które – w przeciwieństwie do koncertu czy honorarium za konkretny rok – mogą przynosić dochody przez dziesięciolecia. I właśnie to okazało się głównym fenomenem finansowym Freddiego Mercury’ego.

Piosenki okazały się cenniejsze niż domy: jak Queen nadal zarabia po upływie dziesięcioleci

Najlepiej skalę muzycznego dziedzictwa zespołu Queen ilustruje zwykła kompilacja „Greatest Hits”. Ukazała się ona w 1981 roku, jeszcze dziesięć lat przed śmiercią Mercury’ego. Po ponad czterech dekadach album ten pozostaje największym albumem w historii brytyjskiej listy przebojów.

W 2022 roku „Greatest Hits” stał się pierwszym albumem, który przekroczył próg 7 milionów brytyjskich „sprzedaży listowych” – wskaźnika, który obecnie uwzględnia nośniki fizyczne, pobrania i streaming. 

W sierpniu 2026 roku Official Charts ponownie umieściło „Greatest Hits” na pierwszym miejscu listy największych albumów w historii brytyjskiego rynku. Ma to znaczenie właśnie z finansowego punktu widzenia. Wcześniej katalog zarabiał głównie na sprzedaży płyt winylowych, kaset i płyt kompaktowych. Następnie pojawiły się cyfrowe pobrania. Dzisiaj te same utwory są monetyzowane za pośrednictwem serwisów Spotify, Apple Music, YouTube, TikTok, reklam, filmów, telewizji, gier wideo oraz licencji.

Jedna piosenka może faktycznie być sprzedawana tej samej generacji słuchaczy na kilku różnych nośnikach, a następnie trafić do kolejnego pokolenia. Dobrym przykładem jest utwór „Bohemian Rhapsody”.

Już w 2019 roku teledysk do tego utworu jako pierwszy spośród teledysków wydanych przed latami 90. przekroczył miliard wyświetleń na YouTube. A to oznacza nie tylko popularność. Każde nowe odtworzenie, wykorzystanie utworu w filmie lub reklamie, emisja w radiu czy zakup nagrania generuje nowy strumień dochodów dla właścicieli odpowiednich praw.

Właśnie dlatego stare katalogi muzyczne są dziś postrzegane przez inwestorów niemal jako odrębna klasa aktywów. A Queen okazał się jednym z najdroższych takich aktywów na świecie.

Umowa warta 1 mld funtów: jak Freddie Mercury „zarobił” setki milionów 33 lata po śmierci

W 2024 roku świat muzyczny obiegła wiadomość: Sony Music uzgodniło nabycie katalogu zespołu Queen oraz szeregu powiązanych praw za około 1 mld funtów, czyli około 1,27 mld dolarów według ówczesnego kursu.

Magazyn „Variety” określił tę umowę jako niezwykle złożoną, ponieważ obejmowała ona nie tylko nagrania, ale także inne prawa. Jedyną dużą kategorią przychodów, która nie została objęta umową, pozostały występy na żywo — Brian May i Roger Taylor nadal koncertowali wraz z Adamem Lambertem. 

Aby zrozumieć skalę: chodziło o kwotę porównywalną z wycenami całych dużych przedsiębiorstw — za muzykę, której znaczna część została nagrana w latach 70. i 80. Mercury formalnie pozostał jednym z udziałowców w tej historii dzięki swojemu spadkowi.

Magazyn „Forbes” poinformował, że dochody z umowy zostały podzielone między czterech oryginalnych członków zespołu Queen — Bryana May’a, Rogera Taylora, Johna Deacona oraz udział należący do Mercuriego. Według szacunków magazynu, w rankingu najlepiej zarabiających zmarłych celebrytów za rok 2024 Freddie Mercury uzyskał około 250 mln dolarów dochodu pośmiertnego.

Oczywiście pieniądze te nie znajdują się na koncie bankowym osoby, która zmarła w 1991 roku. Chodzi o dochody z jego udziału spadkowego oraz praw, którymi zarządzają spadkobiercy. Jednak to właśnie ta liczba najlepiej ilustruje paradoks Mercury’ego: jeden z największych zysków finansowych związanych z jego twórczością pojawił się ponad trzy dekady po jego śmierci.

Trudno sobie wyobrazić, by sam muzyk w 1975 roku, pracując nad sześciominutowym utworem „Bohemian Rhapsody”, mógł przewidzieć, że za pół wieku katalog zespołu, w skład którego wchodzi ta kompozycja, będzie wyceniany na około miliard funtów.

„Bohemian Rhapsody” zarobiła ponad 900 mln dolarów i przywróciła zespół Queen nowemu pokoleniu

Jest jeszcze jeden element, który pokazuje, jak dochodowa stała się sama historia Mercuriego. W 2018 roku na ekrany trafił film biograficzny „Bohemian Rhapsody” z Ramim Malekiem w roli Freddiego. Budżet filmu wyniósł około 52 mln dolarów. Łączne światowe wpływy z biletów, uwzględniając ponowne pokazy, przekroczyły 911 mln dolarów. 

Oznacza to, że film zarobił w kinach kwotę około 17 razy większą niż budżet produkcyjny. A korzyści finansowe nie ograniczyły się tylko do tego.

Film biograficzny stał się w rzeczywistości ogromną kampanią promocyjną katalogu Queen. Miliony młodych widzów, którzy nie żyli w czasach Mercury’ego, odkryli dla siebie utwory takie jak „Bohemian Rhapsody”, „We Will Rock You”, „Another One Bites the Dust”, „Don’t Stop Me Now” i inne.

Po tym wydarzeniu muzyka ponownie powróciła na listy przebojów i zyskała nową falę popularności w serwisach streamingowych. Na tym właśnie polega wyjątkowa ekonomia wielkich katalogów muzycznych. Zwykły towar ma swój cykl życia: starzeje się i stopniowo traci na wartości. W przypadku muzyki kultowej może zdarzyć się coś zupełnie odwrotnego.

Nowy film, serial, trend na TikToku czy reklama mogą sprawić, że 20 lub 30 lat po premierze stary utwór ponownie stanie się produktem o globalnym zasięgu. W przypadku Mercury’ego towarem stała się nie tylko muzyka. W pewnym sensie towarem stał się również sam Freddie.

40 mln funtów za przedmioty z domu: jak drogie są dziś wszystkie rzeczy, których dotykał Mercury

Mercury lubił wydawać pieniądze nie mniej niż je zarabiać.

Interesowały go malarstwo, antyki, sztuka japońska, biżuteria, meble i ubrania. Według danych domu aukcyjnego Sotheby’s, w okresie największego sukcesu zespołu Queen muzyk regularnie odwiedzał londyńskie aukcje i gromadził własną kolekcję. 

Wiele lat później ta pasja nieoczekiwanie stała się kolejnym znaczącym aktywem finansowym. W 2023 roku dom aukcyjny Sotheby’s zorganizował serię aukcji pod hasłem „Freddie Mercury: A World of His Own”. Początkowo wartość kolekcji szacowano na około 7,6–11,3 mln funtów.

Wynik okazał się zupełnie inny. Na 1 406 przedmiotów kupujący złożyli 41 800 ofert, przy czym prawie 99% przedmiotów sprzedano za cenę wyższą od górnej granicy wcześniejszej wyceny. Łączny dochód wyniósł około 40 mln funtów, czyli 50,4 mln dolarów. 

Czasami ceny były niemal absurdalne w porównaniu z pierwotną wartością przedmiotu. Słynne rękopisy utworu „Bohemian Rhapsody” sprzedano za 1,379 mln funtów. Tekst utworu „We Are the Champions” – za 317,5 tys. funtów. „Killer Queen” – za 279,4 tys. funtów. Rękopis utworu „Somebody to Love” – za 241,3 tys. funtów.

Nawet zielona brama wejściowa do Garden Lodge, na której fani przez lata pozostawiali napisy, została sprzedana za 412 750 funtów — ponad 25 razy więcej niż wynosiła jej wcześniejsza wycena.  W rzeczywistości po śmierci Mercury’ego niemal wszystko, co było bezpośrednio z nim związane, zyskało wartość kolekcjonerską.

To dobrze ilustruje różnicę między ceną przedmiotu a ceną historii. Zwykła kartka papieru praktycznie nic nie jest warta. Kartka papieru, na której Freddie Mercury napisał „Bohemian Rhapsody”, kosztuje ponad milion funtów.

Dom, kupiony w celu zapewnienia prywatności, po dziesięciu latach został wyceniony na ponad 30 mln funtów

Jednym z najważniejszych zakupów Mercury’ego była rezydencja Garden Lodge w londyńskiej dzielnicy Kensington. Nabył ten dom w 1980 roku i przekształcił go w swego rodzaju prywatny świat, wypełniony obrazami, antykami i dziełami sztuki japońskiej.

Jak na kogoś, kto budował stadiony, Mercury paradoksalnie bardzo cenił sobie prywatność. To właśnie w Garden Lodge spędził ostatnie lata życia i zmarł 24 listopada 1991 roku w wieku 45 lat. Po jego śmierci dom przeszedł w ręce Mary Austin.

W 2024 roku Garden Lodge po raz pierwszy od dziesięciolecia wystawiono na sprzedaż. Cena wywoławcza wynosiła ponad 30 mln funtów, czyli około 38 mln dolarów. W ten sposób nawet nieruchomość, którą Mercury nabył na własne potrzeby, stała się z czasem niezwykle kosztownym aktywem, którego wartość dodatkowo wzrosła dzięki historii jej słynnego właściciela.

Komu Freddie Mercury pozostawił swoje pieniądze

Najważniejszą postacią w finansowej historii spadku Mercury’ego nie była osoba z zespołu Queen. Była nią Mary Austin. Poznali się na początku lat 70., byli parą, a nawet planowali ślub. Później ich romantyczny związek się zakończył, jednak Austin pozostała jedną z najbliższych osób Mercury'ego aż do samej jego śmierci.

W swoim testamencie muzyk pozostawił jej Garden Lodge oraz znaczną część swojego majątku osobistego i spadku. Austin otrzymała połowę jego głównego spadku, podczas gdy pozostałe części przypadły rodzicom i siostrze muzyka. Poszczególne kwoty Mercury przekazał w testamencie osobom ze swojego najbliższego otoczenia.

W ten sposób prawa związane z jedną z największych gwiazd rocka XX wieku nie zniknęły po jego śmierci. Przekształciły się one w dziedziczny składnik majątku. Z biegiem lat wartość tego składnika tylko rosła.

Nie miał prawa jazdy, uwielbiał koty i potrafił wydawać ogromne sumy na sztukę

Sukces finansowy nie uczynił z Mercury’ego klasycznego biznesmena. Wręcz przeciwnie, jego osobiste podejście do pieniędzy w wielu aspektach odpowiadało jego scenicznej osobowości. Muzyk kochał piękne rzeczy, markowe ubrania, huczne imprezy, sztukę i niezwykłe zakupy. Kolekcjonował japońskie ryciny, ceramikę, meble i antyki.

Jego szczególną pasją była Japonia. Mercury wielokrotnie odwiedzał ten kraj, kupował tam dzieła sztuki i urządził w Garden Lodge osobny pokój w stylu japońskim. Na aukcji w 2023 roku sama tylko część kolekcji poświęcona jego zamiłowaniu do Japonii przyniosła około 2,6 mln funtów.

Inną znaną pasją były koty. W kolekcji Mercury’ego znajdowały się ich portrety, figurki oraz liczne przedmioty z wizerunkami kotów. Dom aukcyjny Sotheby’s wyodrębnił nawet część tych przedmiotów w osobne partie podczas aukcji. 

Jednocześnie istnieje tu zabawny kontrast: osoba, która mogła sobie pozwolić na Rolls-Royce’a, praktycznie nie korzystała z tego samochodu jako zwykły kierowca. Mercury otaczał się luksusem nie tyle po to, by pochwalić się stanem konta, ile jako część własnej estetyki.

I ostatecznie ta estetyka również stała się kapitałem.

Dlaczego Freddie Mercury 35 lat po śmierci jest wart więcej niż za życia

Historia pieniędzy Freddiego Mercury’ego ukazuje jedną z najciekawszych cech współczesnej branży rozrywkowej. Za życia artysta zarabia na koncertach, albumach, honorariach i tantiemach.

Po śmierci koncerty znikają. Jednak w przypadku najbardziej znanych muzyków wszystko inne może pozostać. Queen nadal sprzedaje albumy. Miliony ludzi słuchają piosenek na platformach streamingowych. Stacje radiowe nadal puszczają „Bohemian Rhapsody”. Reżyserzy wykorzystują utwory w filmach.

Marki kupują licencje. YouTube wyświetla reklamy przy teledyskach. Filmy o zespole przynoszą setki milionów dolarów. Rękopis tekstu piosenki staje się przedmiotem kolekcjonerskim. A prawa do całego katalogu można sprzedać za około miliard funtów.

Właśnie dlatego odpowiedź na pytanie, ile zarobił Freddie Mercury, okazuje się trudniejsza, niż się wydaje.

Za życia zgromadził wielomilionową fortunę i osiągał ogromne dochody jako członek jednego z najpopularniejszych zespołów na świecie. Jednak stworzony przez niego majątek okazał się znacznie większy niż jego osobiste konta bankowe.

Album „Greatest Hits” pozostaje najlepiej sprzedającym się albumem w Wielkiej Brytanii. Sprzedaż rzeczy osobistych przyniosła około 40 mln funtów. Film „Bohemian Rhapsody” zarobił w kinach ponad 900 mln dolarów. Katalog utworów Queen wyceniono na około 1 mld funtów. A magazyn „Forbes” tylko w samym 2024 roku oszacował pośmiertne dochody Mercury’ego na około 250 mln dolarów.

5 września skończyłby 80 lat. Samu Mercurymu nie ma już od prawie 35 lat. Jednak stworzona przez niego marka, głos, wizerunek i kilkadziesiąt piosenek pozostały jednym z najcenniejszych aktywów w historii muzyki rockowej.

Czytaj nas na Telegram i Sends