Rozprawa na Uniwersytecie w Tartu: psychodeliki mogą zmieniać wzorce myślenia

Karl Kristjan Kaup w rozprawie doktorskiej obronionej na Uniwersytecie w Tartu przeanalizował neurobiologiczne mechanizmy wglądów i zasugerował, że psychodeliki mogą tymczasowo pomagać mózgowi wyjść poza utrwalone, powtarzalne wzorce myślenia. Poinformował o tym ERR News.

Kaup postrzega wgląd nie tylko jako nagły moment olśnienia, lecz jako zmianę myśli, której towarzyszy poczucie rozwiązania ważnego problemu. Według jego podejścia poszukiwanie odpowiedzi na pytanie i doświadczenie zmieniające światopogląd mogą należeć do tego samego spektrum zjawisk.

Wewnętrzny konflikt i nowe połączenia

Według badacza pojawienie się nowego rozwiązania poprzedza wewnętrzne napięcie lub sprzeczność. Człowiek może długo rozważać problem, a odpowiedź pojawia się później — na przykład podczas podróży lub pod prysznicem. Zdaniem Kaupa ta sama zasada może działać także w zmianie reakcji behawioralnych: abstrakcyjne rozumienie musi przekształcić się w osobiste doświadczenie emocjonalne.

W rozprawie Kaup zaproponował model apikalnej hiperkontekstualizacji. Zakłada on, że pod wpływem psychodelików aktywizuje się wymiana informacji między różnymi obszarami kory mózgowej oraz różnymi treściami psychicznymi. Może to osłabiać zwykłe granice między sygnałami i tworzyć nowe połączenia między myślami a doświadczeniami.

Więcej aktualnych wiadomości na kanale UA.News w Telegramie Telegram.

Badacz zaznaczył, że niektóre psychodeliki mogą zwiększać plastyczność układu nerwowego i zmieniać połączenia między komórkami mózgu. Jest to potencjalnie istotne dla badań nad depresją i lękiem, które często wiążą się z powtarzalnymi wzorcami myśli i zachowania. Jednocześnie podkreślił, że sama substancja nie jest leczeniem: przebieg doświadczenia zależy od myśli, wspomnień człowieka i środowiska, w którym jest stosowana.

Wirtualna alternatywa

W ramach badań doktoranckich grupa Kaupa stworzyła środowisko wirtualnej rzeczywistości Psyrreal, mające odtwarzać audiowizualne i niektóre doświadczalne cechy stanu psychodelicznego. Przed zanurzeniem uczestnicy odbywają sesję przygotowawczą z psychologiem, po czym przez około godzinę przebywają w wirtualnej przestrzeni z kolorowymi wzorami, krajobrazami przypominającymi sny i wielowymiarowymi przestrzeniami.

Pierwszy eksperyment wykazał zmniejszenie objawów depresji u użytkowników Psyrreal, jednak nie obejmował grupy kontrolnej. Dlatego, jak powiedział Kaup, wyniki te nie dają podstaw do szerokich wniosków; zespół prowadzi kontrolowane badanie o bardziej rygorystycznym projekcie. Osobny eksperyment z udziałem osób wykonujących zawody twórcze także wskazał, że nietypowe doświadczenie może pomóc wyjść z twórczego zastoju.

Kaup ostrzegł, że psychodeliki niosą ryzyko psychologiczne: w rzadkich przypadkach mogą wywołać lub nasilić stany psychotyczne albo spowodować trwałe zaburzenia percepcji. Terapia wspomagana psychodelikami, według jego oceny, nadal znajduje się na etapie badań.

Czytaj nas na Telegram i Sends