EKSKLUZYWNE: Sąd Najwyższy wydał orzeczenie na korzyść IBOX BANK, zarzuty zostały wycofane

Kierownictwo spółki akcyjnej „Ibox Bank” domaga się od Ukrainy odszkodowania za straty poniesione w wyniku bezprawnego śledztwa.

W latach 2023–2025 detektywi Biura Bezpieczeństwa Gospodarczego Ukrainy, we współpracy ze Służbą Bezpieczeństwa Ukrainy oraz Biurem Prokuratora Generalnego, pod kierownictwem wysokiego rangą funkcjonariusza SBU Artema Szila oraz zastępcy prokuratora generalnego Dmytroja Werbyckiego, z których każdy stał się oskarżonym w odrębnych postępowaniach karnych dotyczących zwalczania korupcji, prowadzili bezprawne prześladowania kierownictwa SA „Ibox Bank” na podstawie podejrzeń o rzekomy udział banku w nielegalnej działalności.

Konsekwencją tych działań było faktyczne zaprzestanie działalności jednego z najlepiej prosperujących banków Ukrainy oraz ważnej instytucji gospodarczej, która w okresie stanu wojennego zapewniała wpływy do budżetu państwa w postaci wielomilionowych podatków i innych opłat. Jednocześnie sukcesy i skuteczność tej instytucji finansowej przyciągnęły uwagę nieuczciwych przedstawicieli organów ścigania.

Artem Shylo, były wysokiej rangi funkcjonariusz Służby Bezpieczeństwa Ukrainy (SBU), którego działalność jest szczegółowo badana przez Narodowe Biuro Antykorupcyjne Ukrainy (NABU)

Nie opierając się pokusie osobistych korzyści, wspomniani funkcjonariusze organów ścigania zainicjowali sfabrykowane i całkowicie bezpodstawne postępowanie karne, którego prawdziwym celem było zmuszenie kierownictwa banku do zgodzenia się na bezprawne żądania oraz zapewnienie osiągnięcia własnych, niezgodnych z prawem celów.

Po odmowie spełnienia tych żądań kierownictwo banku stało się obiektem wszystkich możliwych środków nacisku procesowego, bez wyjątku.

Oprócz masowych przeszukań przedstawicieli sektora bankowego i zajęcia ich mienia śledczy zwracali się do sądu z wnioskami o zastosowanie najsurowszych środków zabezpieczających w postaci aresztu zaocznego — niezbędnego warunku do ogłoszenia osoby w międzynarodowym nakazie poszukiwania. Jednocześnie wysokość kaucji ustalono na poziomie ponad 4 mld hrywien, co stoi w jawnej sprzeczności z praktyką Europejskiego Trybunału Praw Człowieka i było niczym innym jak próbą bezwarunkowego uwięzienia osób, które postanowiły bronić swoich praw wyłącznie w sposób zgodny z prawem.

Alona Szewcowa, akcjonariusz IBOX BANK

Jednak nie udało się zrealizować tego zamierzenia. Najpierw sąd uchylił bezpodstawny i niezgodny z prawem zarzut postawiony A. W. Szewcowej (postanowienie w sprawie nr 757/46117/23-k z dnia 31 października 2023 r.), a następnie w odniesieniu do każdego z kierownictwa spółki akcyjnej „Ibox Bank” — A. W. Szewcowej, I. A. Cyganok oraz Z. W. Nesterowskiej — sąd oddalił wnioski o zastosowanie środka zabezpieczającego w postaci aresztu tymczasowego, ponieważ nie spełniały one wymogów prawa i nie zawierały odpowiednich faktów wskazujących na popełnienie jakiegokolwiek przestępstwa. Następnie prokuratorzy bezskutecznie odwołali się od tych orzeczeń.

Ponadto, próbując doprowadzić swój bezprawny plan do końca, prokurator Dmytro Werbycki bez uzasadnionych podstaw zainicjował przekazanie sprawy do innego oddziału terytorialnego Biura Bezpieczeństwa Gospodarczego. Jedynym celem tego posunięcia było faktyczne odsunięcie sędziego śledczego, który miał sprawować kontrolę nad przestrzeganiem praw człowieka w trakcie postępowania przygotowawczego, ale od którego, zdaniem strony oskarżenia, oczekiwano zatwierdzenia wszystkich bezprawnych żądań organów ścigania.

Dmytro Werbycki, były zastępca Prokuratora Generalnego, którego działalność pozostaje przedmiotem dochodzenia prowadzonego przez NABU oraz Specjalistyczną Prokuraturę Antykorupcyjną (SAP)

Następnie detektywi i prokuratorzy podjęli kolejną próbę doprowadzenia do aresztowania A. W. Szewcowej, jednak i ta próba zakończyła się niepowodzeniem. Postanowieniem sądu z dnia 5 września 2024 r., pozostawionym bez zmian przez instancję apelacyjną, bezpodstawny nakaz jej aresztowania został uchylony.

Jednocześnie kierownictwo banku wraz ze swoimi adwokatami dokładnie przeanalizowało dowody przedstawione przez stronę oskarżenia i ustaliło, że przeważająca większość dowodów, w tym opinie biegłych, została uzyskana z naruszeniem prawa i bez przeprowadzenia należytego śledztwa. Stało się to podstawą do pociągnięcia poszczególnych biegłych do odpowiedzialności dyscyplinarnej, w wyniku czego ich dalsza działalność zawodowa znalazła się pod zagrożeniem.

Pomimo dalszych prób realizacji pierwotnego, niezgodnego z prawem planu organów ścigania, sprawa została jednak przekazana do sądu wraz z aktem oskarżenia. Jednak już podczas pierwszych posiedzeń sądowych wszystkie dopuszczone naruszenia stały się oczywiste. W rezultacie postanowieniem w sprawie nr 752/15954/25 z dnia 29 lipca 2025 roku sąd umorzył przedmiotowe postępowanie karne. Następnie decyzja ta została utrzymana w mocy przez sąd apelacyjny.

Po zbadaniu wszystkich okoliczności tego postępowania adwokaci ustalili, że ani A. W. Szewcowa, ani jej koledzy nigdy nie byli poszukiwani ani na szczeblu krajowym, ani międzynarodowym i nigdy nie zostali wpisani do baz danych Interpolu. Mimo to detektywi i prokuratorzy systematycznie i świadomie przekazywali sądowi informacje przeciwne.

Wszystkie wymienione okoliczności stały się podstawą do wniesienia przez kierownictwo banku do sądu pozwu cywilnego o odszkodowanie za szkody wyrządzone w wyniku bezprawnego prześladowania ze strony państwa ukraińskiego. Istnieje duże prawdopodobieństwo wydania na ich korzyść wyroku o znacznej kwocie odszkodowania. Postępowanie w tej sprawie zostało już wszczęte, a strony oczekują na pierwszą rozprawę sądową.

Ponadto działania funkcjonariuszy organów ścigania, opisane w pozwie cywilnym, w pełni odpowiadają znamionom przestępstw w zakresie działalności służbowej oraz przestępstw przeciwko wymiarowi sprawiedliwości. Odpowiednie wyspecjalizowane organy ścigania Ukrainy, do których kompetencji należy prowadzenie dochodzeń w sprawie bezprawnych działań funkcjonariuszy organów ścigania, już badają te okoliczności. To tylko kwestia czasu, kiedy winne osoby zostaną pociągnięte do odpowiedzialności karnej.

Kara za takie przestępstwa przewiduje pozbawienie wolności do sześciu lat, połączone z pozbawieniem prawa do zajmowania stanowisk lub wykonywania działalności w organach ścigania.

Przypomnijmy, że sąd ostatecznie odblokował majątek banku IBOX: likwidacja zostanie zakończona. 

Sprawy karne przeciwko bankowi Ibox zostały uznane przez sądy kilku instancji za bezpodstawne. 

Za przejęciem banku Ibox mogła stać przestępcza grupa Mindicha, Shilo i Verbyckiego.

Czytaj nas na Telegram i Sends