$ 44.46 € 51.71 zł 12
+16° Kijów +19° Warszawa +27° Waszyngton

W Uzbekistanie znaleziono 80-tysięczne mikrolityczne groty

UA.NEWS 06 września 2026 04:08
W Uzbekistanie znaleziono 80-tysięczne mikrolityczne groty

Archeolodzy odkryli w najstarszych warstwach schroniska skalnego Obi-Rachmat w Uzbekistanie miniaturowe trójkątne kamienne groty liczące około 80 tysięcy lat. Na ich powierzchni zarejestrowano makro- i mikroślady uderzeń, które badacze porównali z próbkami eksperymentalnymi. Rozmiary wyrobów odpowiadają niewielkim grotom strzał, jednak autorzy pracy ostrożnie określają je jako groty pocisków miotanych.

O wynikach badania opublikowanego w czasopiśmie PLOS One informuje ScienceDaily. Obi-Rachmat znajduje się w pobliżu południowo-zachodniej części pasma Talaskiego Ałatau w systemie Tienszanu, na wysokości 1250 metrów. Sekwencja stratygraficzna stanowiska, grubsza niż 10 metrów, obejmuje okres mniej więcej od 80 do 40 tysięcy lat temu.

Ślady użytkowania na mikrogrotach

Znalezione groty nie mają wtórnej obróbki, mają trójkątny kształt, szerokość mniejszą niż 2 centymetry i ważą zaledwie kilka gramów. Ze względu na niewielki rozmiar i kruchość, zdaniem naukowców, nie nadawały się do mocowania na ciężkich drzewcach. Szerokość ich krawędzi tnących odpowiada średnicy drzewców strzał odnotowanej w danych etnograficznych dotyczących łuków o niewielkiej sile naciągu.

Więcej aktualnych wiadomości na kanale UA.News w Telegramie Telegram.

Jednocześnie w tym samym zespole odkryto znacznie masywniejsze retuszowane ostrza ze śladami użytkowania udarowego. Są one 15–20 razy cięższe i trzy do czterech razy grubsze od mikroostrzy; pod względem rozmiaru takie narzędzia odpowiadają grotom włóczni lub oszczepów. Autorzy uważają, że różnice w konstrukcji świadczą o stosowaniu różnych rodzajów broni myśliwskiej.

Porównanie ze stanowiskiem we Francji

Najbliższe znane odpowiedniki mikroostrzy z Obi-Rachmatu badacze znaleźli na stanowisku Mandrin w dolinie Rodanu we Francji. Podobne groty pochodzą tam z warstwy liczącej około 54 tysiące lat, czyli mniej więcej o 25 tysięcy lat młodszej od uzbeckich znalezisk. W tej samej warstwie znaleziono mleczny ząb Homo sapiens.

Naukowcy zauważają, że wyroby z dwóch stanowisk oddalonych od siebie o ponad 6 tysięcy kilometrów są podobne pod względem kształtu, sposobu wykonania i śladów użytkowania. Może to wspierać hipotezę o długotrwałej obecności Homo sapiens w Azji Centralnej przed jego dalszym rozprzestrzenieniem się w Eurazji. Jednocześnie szczątki dziecka z Obi-Rachmatu, datowane na około 70 tysięcy lat temu, łączą cechy wiązane z neandertalczykami i anatomicznie współczesnymi ludźmi.

Czytaj nas na Telegram i Sends

Pobierz naszą aplikację