Od nowych szlaków handlowych po sztuczną inteligencję w finansach: o czym rozmawiano podczas CEE Trade & Treasury Summit 2026

20 października w Warszawie odbył się CEE Trade & Treasury Summit 2026 — międzynarodowy szczyt poświęcony finansowaniu handlu, zarządzaniu finansami korporacyjnymi oraz rozwojowi biznesu w Europie Środkowo-Wschodniej. W centrum uwagi znalazły się zmiany w światowych przepływach handlowych, nowe możliwości inwestycyjne, dostęp przedsiębiorstw do finansowania oraz wpływ niestabilności geopolitycznej na operacje międzynarodowe.

Wydarzenie odbyło się w hotelu Regent Warsaw. Zostało zorganizowane przez firmę MERGE Events przy wsparciu Międzynarodowej Izby Handlowej w Polsce oraz pod patronatem Polskiej Agencji Inwestycji i Handlu. W programie wzięli udział przedstawiciele sektora bankowego, przemysłu, logistyki, handlu międzynarodowego oraz technologii finansowych.

Głównym tematem szczytu było to, jak zmienia się rola Europy Środkowo-Wschodniej w światowej gospodarce oraz czego potrzebuje biznes, aby skorzystać z nowych możliwości. Uczestnicy omówili zarówno strategiczne kwestie handlu międzynarodowego, jak i praktyczne narzędzia zarządzania płynnością, oceny ryzyka kredytowego oraz kontroli operacji finansowych.

Dlaczego Europa Środkowo-Wschodnia zyskuje na znaczeniu

Szczyt rozpoczął się od dyskusji na temat nowej geografii pieniądza, handlu i inwestycji. Europa Środkowo-Wschodnia umacnia swoją pozycję jako region sprzyjający międzynarodowemu biznesowi, logistyce i rozwojowi przemysłowemu. Dla Polski jest to okazja do umocnienia swojej roli jako jednego z kluczowych węzłów, przez które przebiegają przepływy handlowe między rynkami europejskimi a innymi rynkami międzynarodowymi.

Podczas otwarcia wystąpili członek zarządu Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK) Jarosław Dombrowski oraz wiceprezes zarządu Banku Pekao Łukasz Januszewski. Jedną z kluczowych kwestii było to, w jaki sposób instytucje finansowe mogą wspierać wzrost gospodarczy i pomagać firmom w funkcjonowaniu w warunkach zmieniających się szlaków handlowych i zwiększonej niepewności.

Dombrowski podkreślił znaczenie przekształcenia Polski w miejsce, gdzie firmy mogą organizować handel, rozwijać operacje logistyczne i nawiązywać współpracę z partnerami. Wśród priorytetów BGK wymienił gwarancje na finansowanie małych i średnich przedsiębiorstw, wsparcie dla przemysłu obronnego, a także finansowanie start-upów, firm technologicznych i innowacyjnych projektów.

Odzwierciedla to szerszą tendencję: konkurencyjność regionu zależy nie tylko od kosztów produkcji czy położenia geograficznego. Coraz większe znaczenie zyskują dostępność kapitału, jakość infrastruktury, przewidywalność instrumentów finansowych oraz zdolność do szybkiego dostosowywania się do zmian w handlu międzynarodowym.

Nowe umowy handlowe i zmiany w międzynarodowych przepływach

Osobny blok programu poświęcono stosunkom handlowym Unii Europejskiej z Indiami oraz krajami Mercosuru – południowoamerykańskiego ugrupowania gospodarczego. Uczestnicy zastanawiali się, w jaki sposób nowe porozumienia handlowe mogą zmienić dostęp przedsiębiorstw do rynków zagranicznych, wpłynąć na konkurencję oraz stworzyć dodatkowe możliwości w zakresie eksportu i importu.

Rozszerzenie powiązań handlowych otwiera przed przedsiębiorstwami perspektywy dywersyfikacji dostawców i poszukiwania nowych odbiorców. Jednocześnie wejście na inne rynki wymaga dostosowania się do lokalnych przepisów, procedur celnych, wymagań dotyczących dokumentacji oraz sposobów rozliczeń.

Dla zespołów finansowych oznacza to konieczność oceny nie tylko atrakcyjności handlowej transakcji, ale także związanych z nią kosztów i ryzyka. Dłuższe trasy dostaw, różne waluty rozliczeniowe oraz różnice w praktykach płatniczych mogą wpływać na zapotrzebowanie firmy na kapitał obrotowy.

Dlatego nowe umowy handlowe są ważne nie tylko dla eksporterów i importerów. Zmieniają one również wymagania wobec banków, firm ubezpieczeniowych, operatorów logistycznych i dostawców usług finansowych, którzy obsługują operacje międzynarodowe.

Inwestycje w energetykę, budownictwo i przemysł

Jedną z dyskusji panelowych była sesja „Przyszłość budownictwa, energetyki i inwestycji przemysłowych w Europie Środkowo-Wschodniej”. Wzięli w niej udział: założyciel i dyrektor generalny Teoman Corp Mehmet GökTürk İplikçioğlu, kierownik polskiego oddziału Kolin İnşaat Mehmet Dalkılıç, kierownik ds. sprzedaży i rozwoju biznesowego Arkas Logistics Fatih Altınsoy oraz dyrektor polskiego oddziału CLARITAS Investments Jakub Kupcu. Dyskusję moderował założyciel i dyrektor generalny VolareVers, Attila Arda Beşen.

Uczestnicy reprezentowali różne segmenty gospodarki — od budownictwa i projektów przemysłowych po logistykę i inwestycje. Taki skład dyskusji odzwierciedlał wzajemne powiązania między tymi dziedzinami: realizacja dużych projektów wymaga nie tylko kapitału, ale także niezawodnych dostawców, efektywnych tras transportowych oraz koordynacji między międzynarodowymi partnerami.

Duże inwestycje w energetykę i przemysł wymagają długoterminowego planowania i znacznych zasobów finansowych. Na decyzje inwestorów wpływają koszty finansowania, dostępność materiałów, stabilność łańcuchów dostaw oraz ogólna sytuacja gospodarcza.

Szczególną uwagę poświęcono stosunkom gospodarczym między Polską a Turcją. Zgodnie z danymi przedstawionymi w programie szczytu wartość dwustronnej wymiany handlowej między Polską a Turcją w 2025 r. wyniosła 12,5 mld dolarów. Deklarowanym celem jest zwiększenie tej wartości do 15 mld dolarów.

W dyskusji pt. „Stosunki handlowe między Polską a Turcją: strategiczne znaczenie dla przyszłości Europy” wzięli udział prezes TURKPOL Tunç Meric, doradca handlowy ambasady Turcji w Warszawie Dżan Berat Ozer, założyciel i dyrektor generalny Teoman Corp Mehmet GökTürk İplikçioğlu, główny ekspert ds. finansowania handlu w BGK Feliks Kobierski oraz przedstawiciel EKO Konsult i ASE GROUP Hakan Haner. Moderatorem był również Attila Arda Beşen.

Uczestnicy dyskutowali o znaczeniu współpracy gospodarczej obu krajów dla rynku europejskiego oraz o możliwościach pogłębienia relacji biznesowych. Polska i Turcja mają potencjał do rozszerzenia współpracy w przemyśle, budownictwie, energetyce i logistyce. Dla przedsiębiorstw może to oznaczać dostęp do nowych dostawców, wykonawców i rynków zbytu.

Jednocześnie wzrost obrotu towarowego wymaga nie tylko wsparcia politycznego, ale także praktycznych mechanizmów finansowania, przewidywalnych warunków umów oraz niezawodnych rozwiązań logistycznych.

Jak otwarta bankowość zmienia kredytowanie przedsiębiorstw

Jednym z praktycznych tematów szczytu było wykorzystanie otwartej bankowości do podejmowania decyzji dotyczących finansowania. Kwestii tej poświęcona była prezentacja Małgorzaty Goren z firmy Kontomatik zatytułowana „Przewaga przepływu środków: wykorzystanie danych z otwartej bankowości do podejmowania mądrzejszych decyzji finansowych”.

Tradycyjna ocena zdolności kredytowej nie zawsze daje pełny obraz sytuacji finansowej przedsiębiorstwa. Trudności mogą pojawić się podczas oceny młodych firm o krótkiej historii kredytowej lub przedsiębiorstw, których przychody ulegają znacznym wahaniom w zależności od sezonu.

Kolejnym problemem są nieaktualne dane finansowe. Sprawozdania za poprzednie okresy mogą nie odzwierciedlać bieżącej sytuacji, zwłaszcza jeśli przedsiębiorstwo szybko się rozwija lub boryka się z gwałtownymi zmianami popytu. Dodatkowe ryzyko wiąże się z niewiarygodnymi dokumentami oraz trudnościami w weryfikacji informacji przekazanych przez kredytobiorcę.

Dane z otwartej bankowości pozwalają uzyskać bardziej aktualny obraz przepływu środków na rachunkach, pod warunkiem uzyskania odpowiedniej zgody klienta i przestrzegania wymogów dotyczących ochrony danych. Analiza regularności wpływów, struktury wydatków, wahań sezonowych oraz zachowań płatniczych pomaga lepiej ocenić rzeczywistą sytuację finansową firmy.

Dla małych i średnich przedsiębiorstw może to zwiększyć możliwości dostępu do kredytów. Jeśli firma ma krótką historię działalności, ale wykazuje regularne wpływy i kontrolowane wydatki, dane dotyczące przepływów pieniężnych mogą uzupełniać tradycyjne kryteria oceny.

Jednocześnie technologie nie eliminują wszystkich ryzyk kredytowych. Instytucje finansowe muszą brać pod uwagę kompletność danych, zmiany w działalności firmy, jej zobowiązania oraz ogólną sytuację na rynku. Otwarte bankowość stanowi dodatkowe narzędzie analityczne, a nie automatyczną gwarancję uzyskania finansowania.

Kapitał obrotowy i kontrola płatności

W ramach szczytu omawiano również należności, zarządzanie kapitałem obrotowym oraz finansowanie operacji międzynarodowych. Kwestie te mają szczególne znaczenie dla przedsiębiorstw, które działają na zasadzie odroczonych płatności lub są uzależnione od regularnych rozliczeń z dużymi klientami.

Przedsiębiorstwo może mieć znaczną liczbę zamówień, a jednocześnie odczuwać brak środków na bieżące wydatki. Przyczyną jest rozbieżność między momentem opłacenia materiałów, produkcji lub dostawy a faktycznym otrzymaniem pieniędzy od nabywcy. Jeśli opóźnienia w płatnościach zbiegają się z koniecznością finansowania nowych zamówień, obciążenie płynności finansowej wzrasta.

W handlu międzynarodowym sytuację komplikują dłuższe terminy dostaw, wahania kursów walutowych oraz różnice w warunkach płatności. Dlatego firmy muszą prognozować wpływy i wydatki, kontrolować należności oraz z wyprzedzeniem określać zapotrzebowanie na dodatkowe finansowanie.

Wśród możliwych narzędzi znajdują się linie kredytowe, faktoring oraz inne formy finansowania kapitału obrotowego. Wybór zależy od struktury działalności, dyscypliny płatniczej klientów, kosztu pozyskania środków oraz długości cyklu operacyjnego.

Skuteczne zarządzanie płynnością pozwala firmom nie tylko pokrywać bieżące wydatki, ale także wykorzystywać nowe możliwości biznesowe bez nadmiernego obciążenia finansowego.

Sankcje i ryzyka geopolityczne w handlu międzynarodowym

Osobną dyskusję poświęcono sankcjom, kontroli eksportu oraz realizacji międzynarodowych transakcji handlowych w warunkach fragmentacji geopolitycznej. W panelu udział wzięli Tomasz Włośtowski, Robert Soban, Michał Tomaszewski i Robert Soha. Moderatorem był Wojciech Panek.

Międzynarodowe przedsiębiorstwa zmuszone są działać w warunkach, w których ograniczenia handlowe i decyzje polityczne mogą bezpośrednio wpływać na dostawy, rozliczenia i wybór kontrahentów. Weryfikacja partnerów nie ogranicza się już wyłącznie do oceny ich wypłacalności czy reputacji biznesowej.

Firmy muszą brać pod uwagę status sankcyjny kontrahentów, pochodzenie towarów, ostatecznych odbiorców produktów oraz ewentualne ograniczenia dotyczące poszczególnych transakcji. Niewystarczająca weryfikacja może prowadzić do opóźnień w płatnościach, problemów z dostawą lub konsekwencji prawnych. Jednocześnie dodatkowe procedury kontrolne zwiększają koszty działalności i wydłużają czas przygotowywania umów międzynarodowych.

Uczestnicy rozważali te wyzwania w kontekście współpracy między przedsiębiorstwami, bankami i innymi pośrednikami finansowymi. Dla przedsiębiorstw ważne jest posiadanie przejrzystych procedur weryfikacji partnerów, prawidłowe sporządzanie dokumentów oraz operatywne reagowanie na zmiany wymogów regulacyjnych.

W takich warunkach zarządzanie ryzykiem staje się częścią codziennego planowania biznesowego. Wpływa ono nie tylko na bezpieczeństwo prawne firmy, ale także na zdolność do utrzymania stabilnych dostaw, realizacji umów i zachowania zaufania partnerów międzynarodowych.

Jaka jest rola sztucznej inteligencji w finansach

Cyfryzacja i wykorzystanie sztucznej inteligencji stały się ważnymi elementami dyskusji na temat przyszłości procesów finansowych. Firmy poszukują sposobów na szybsze przetwarzanie informacji, dokładniejsze prognozowanie przepływów środków oraz wykrywanie ryzyk, zanim jeszcze wpłyną one na działalność przedsiębiorstwa.

Zautomatyzowane narzędzia mogą pomagać w analizowaniu operacji płatniczych, wykrywaniu nietypowych transakcji, ocenie trendów dotyczących przychodów i wydatków oraz przygotowywaniu prognoz zapotrzebowania na kapitał obrotowy. W połączeniu z danymi z otwartej bankowości stwarza to dodatkowe możliwości w zakresie planowania finansowego.

Jednocześnie wdrożenie takich rozwiązań wymaga wysokiej jakości danych, odpowiedniej ochrony informacji oraz integracji z istniejącymi systemami. Zautomatyzowana analiza nie zawsze uwzględnia wszystkie okoliczności konkretnej operacji, dlatego zespoły finansowe powinny weryfikować wyniki i zachować kontrolę nad ważnymi decyzjami.

Dla biznesu wartość sztucznej inteligencji nie polega wyłącznie na skróceniu czasu poświęcanego na rutynowe zadania. Technologie te mogą pomóc w szybszym dostrzeganiu zmian w sytuacji finansowej, planowaniu płatności oraz ocenie scenariuszy rozwoju wydarzeń. Jednak efekt zależy od tego, jak dobrze firma uporządkowała swoje dane i procesy robocze.